Goede tijden voor de stoomliefhebbers.

Door Joop Peeters.

REGIO. Niemand kan ontkennen dat het huidige reizen per trein of tram minder romantisch en ontspanning is dan voor een aantal jaren. Dat begon met het plaatsen van geluidswallen langs de spoorlijnen en het ondergronds aanleggen van railverbindingen. Wie van een trein of tram wil houden, die moet dat voertuig kunnen zien rijden op de spoorstaven. Daarom bestaat er ook geen enkele vereniging met als vijetijdsbesteding de metro verbindingen en zo er aan de metrolijnen aandacht besteed wordt, dan betreft het voornamelijk de ondergrondse stations.

Nog altijd is voor de treinenliefhebber de stoomlocomotief de mooiste en indrukwekkendse machine bij het railvervoer. Opvallend is dat kinderen op school wanneer ze een treintje tekenen, dit nog steeds een trein is met een stoomlocomotief. Toch is de stoomlocomotief een heel grote vervuiler van het milieu en een grote slokop ten aanzien van het brandstofverbuik. Enkele keren per jaar mag een stoomloc uit zijn stalling gehaald worden en een grote rit maken over bestaand spoor. Steeds zijn er meer reizigers, die zich aanbieden, dan de stoomloc kan vervoeren. Nog onlangs weer een een rit meegemaakt met de stoomtram Hoorn-Medemblik en tijdens deze lange rit genoten van de koffie met een amadelbroodje in een ouderwetse restauratiewagen als onderdeel van een tien wagons lange trein/tram. Nostalgische wagons met houten, maar ook duur gestoffeerde banken, verzameld uit de restanten van vroegere trein- en tramexploitatiebedrijven. Met een maximum snelheid van rond de twintig kilometer per uur, gaan de wagons schurend en gillend door de bochtige museumlijn en de locomotief is niet te beroerd om zijn giftige gassen richting achtertuinen van de naast de spoordijk gelegen woningen te spuien. De bewoners nemen het voor lief dat zij tijdens de seizoensmaanden vier keer per dag in de rook gezet worden. Zij doen daar duizenden toeristen een groot plezier mee. Deze bekende museumlijn draait op de vele vrijwilligers, die na hun pensionering bij het spoor of de tram, nog graag af en toe hun oude iniform willen aantrekken, welke duidelijk ook aantrekkingskracht hebben op de jongeren. Zo blijft deze museumlijn en ook de andere museumlijnen nog jarenlang in stand.

Misschien heeft u het berichtje in de krant gelezen over de oprichting van de Nostalgie Expresse (NESM). De laatste twee letters zijn de afkorting voor stoomspoormaatschappij. Deze maatschappij wil op commerciele basis met stoomtreinen door geheel Nederland gaan rijden. De eerste trein vertrekt zaterdag 1 november vanuit Hoek van Holland via de Betuwelijn naar Arnhem. Met een andere stoomtrein kan de reis vervolgd worden naar het Spoorwegmuseum Bochum-Dahlhausen in Duitsland. Die dag rijdt er ook een stoomtrein van Arnhem via Winterswijk en Zutphen een rondje en komt weer terug in Arnhem.Vanaf december staan er bijna iedere week ritten tussen steden in Nederland op het programma. Het is een Rotterdams bedrijf, welke nauw samenwerkt met de Nederlandse Stoomstichting, die in Rotterdam ook een aantal oude stoomtreinen en rijtuigen heeft verzameld. Directeur M. Bravenboer wil onder andere jaarlijks 65 ritten organiseren door het Rotterdamse havengebied en denkt in totaal 165 ritten te kunnen uitvoeren. Het bedrijf beschikt inmiddels over een concessie en over gekwalificeerde machinisten. Op dit moment wordt in Duitsland een ruim 29 meter lange stoomlocomotief opgeknapt of beter gezegd volledig gerestaureerd. Ieder onderdeel wordt grondig onderzocht en zonodig weer in de oude vorm vernieuwd. Bravenboer, die bij veel museumlijntjes heeft gekeken en daarvan ook veel geleerd heeft, meent dat er voor lange stoomtreinritten bijvoorbeeld als een dagtocht ook belangstelling zal bestaan. Volgens hem kunnen de stoomlocomotieven vrijwel overal ingezet worden op al het bestaande spoor en zijn locomotieven kunnen een snelheid behalen van 80 tot 110 km per uur. Vast staat in ieder geval dat de gerestaureerde locomotieven en rijtuigen veiliger zijn dan toen ze nog dagelijks passagiers vervoerden. Wie met oud materiaal op een moderne lijn wil rijden, moet het oude materiaal veelal voorzien van nieuwe technische snufjes. Zo mag de vroegere Leidse stadstram af en toe rijden op HTM-spoor, omdat de bekende koffiemolen, waarmee de wagenvoerder door middel van een ketting de rem aantrok, vervangen is door een modern remsysteem. Goede tijden zijn dus voor de treinliefhebbers in aantocht en hoewel zij nimmer zullen beleven om met een stoomloc door de vele lange tunnels in de spoorbaan te kunnen rijden, blijven er nog genoeg baanstukken over, waar de stoomloc zijn rook de natuur in kan blazen.

Terug naar oude tijden. Daarom een foto uit de dertiger jaren van de vorige eeuw, waardoor iedere dame moest proberen haar rokken zo zedig mogelijk op te tillen om de klim naar de ingang het rijtuig goed te volbrengen.